Koniec ery kopciuchów w Gliwicach - co muszą wiedzieć mieszkańcy

W mieście kończy się czas tolerancji dla najbardziej zanieczyszczających źródeł ciepła. W Gliwicach decyzja o zakazie użytkowania tzw. kopciuchów wymusza szybkie wybory, ale też otwiera dostęp do wsparcia i porad specjalistów. W terenie da się już poczuć zmianę - mniej dymu, więcej pytań o to, jak wymienić piec i gdzie załatwić dofinansowanie. W tekście podpowiadamy praktyczne kroki i miejsca, które pomagają przejść przez ten proces.

• Zakaz kotłów pozaklasowych - co to oznacza dla domów
• Jak rozpoznać klasę kotła i czy kominek spełnia wymagania
• Gliwicki Punkt Programu “Czyste Powietrze” - gdzie i kiedy szukać pomocy

Zakaz kotłów pozaklasowych - co to oznacza dla domów

Od teraz nie można użytkować kotłów pozaklasowych (tzw. kopciuchów) - takie urządzenia trzeba trwale wyłączyć z eksploatacji. Dla kotłów oznaczonych jako klasa 3 i 4 okres użytkowania wygasa z dniem 31 grudnia 2027. To oznacza, że właściciele mają jeszcze czas na zaplanowanie wymiany, ale warto działać wcześniej, by uniknąć pośpiechu i skorzystać z dostępnych środków finansowych. Urządzenia spełniające normy, jak kotły klasy 5, pompy ciepła, ogrzewanie gazowe, ogrzewanie elektryczne czy przyłącze do sieci ciepłowniczej, nie wymagają żadnych zmian.

Osobną grupę stanowią kominki i tzw. kozy — można je użytkować wyłącznie wtedy, gdy spełniają wymagania ekoprojektu (Ecodesign), osiągają sprawność co najmniej 80% lub są wyposażone w filtr ograniczający emisję pyłu do poziomu określonego w przepisach. Jeśli nie da się udowodnić zgodności, urządzenie trzeba wymienić lub wyłączyć.

Jak rozpoznać klasę kotła i czy kominek spełnia wymagania

Najprostszy sposób to spojrzenie na tabliczkę znamionową urządzenia lub przejrzenie dokumentacji technicznej — tam zwykle jest informacja o klasie, producencie i modelu. Jeśli nie ma dokumentów, istotny jest rok produkcji wkładu kominkowego — modele sprzed 2015 roku często nie sprostają nowym normom. Gdy nie da się jednoznacznie ustalić parametrów, należy przyjąć, że urządzenie nie spełnia wymagań uchwały i zaplanować jego wymianę lub trwałe wyłączenie.

W praktyce warto:

• sprawdzić tabliczkę znamionową i dokumentację,
• skonsultować się z instalatorem lub ekodoradcą przy wątpliwościach,
• nie zwlekać z decyzją, jeśli piec jest stary lub brak mu oznaczeń.

Gliwicki Punkt Programu “Czyste Powietrze” - gdzie i kiedy szukać pomocy

Miasto i partnerzy przygotowali mechanizmy wsparcia finansowego i doradczego. Dostępne są dwie główne ścieżki pomocy:

• Dotacje z budżetu Miasta Gliwice – działają jako refundacja, wniosek składa się po zakończeniu inwestycji (nie później niż do końca roku następującego po odbiorze). Program obejmuje wymianę ogrzewania w mieszkaniach i domach na urządzenia gazowe, elektryczne, olejowe, przyłącze do ciepłowni oraz montaż OZE, w tym pomp ciepła czy kotłów na biomasę.
• Ogólnopolski Program “Czyste Powietrze” realizowany przez WFOŚiGW – skierowany do właścicieli i współwłaścicieli domów jednorodzinnych (z pewnymi warunkami formalnymi). Program obejmuje wymianę źródeł ciepła, instalację CO i CWU, termomodernizację i instalacje OZE. W tym przypadku wymagany jest audyt energetyczny przed rozpoczęciem prac oraz świadectwo charakterystyki energetycznej po ich zakończeniu.

W Gliwicach działają miejsca, gdzie można uzyskać pomoc przy wypełnianiu dokumentów i wyborze najkorzystniejszego źródła finansowania. Gliwicki Punkt Programu “Czyste Powietrze” w Urzędzie Miejskim w Gliwicach przy ul. Zwycięstwa 21 przyjmuje interesantów w następujących godzinach:

• poniedziałki, środy, piątki: 8.30–10.30,
• wtorki: 13.00–15.00,
• czwartki: 14.00–16.00.

Dodatkowe wsparcie oferuje miejski ekodoradca w ramach projektu LIFE “Śląskie. Przywracamy błękit” - pomoc w doborze programu, przygotowaniu dokumentów i wyjaśnieniu obowiązków wynikających z uchwały. Kontakt do ekodoradcy: tel. 32/238-55-26. Aktualne informacje publikuje Urząd Miejski w Gliwicach oraz sekcja aktualności “Zielone Gliwice” na miejskiej stronie.

Mieszkańcy powinni zaplanować wymianę zawczasu - przygotowanie kosztorysu, audyt (jeśli wymagany) i terminy montażu potrafią zająć kilka tygodni lub miesięcy. W przypadku programów refundacyjnych pamiętajmy, że część formalności wykonuje się po zakończeniu inwestycji, więc zachowanie dokumentów odbioru jest kluczowe. To inwestycja w komfort i zdrowie mieszkańców Gliwic - im wcześniej rozpoczęte działania, tym większa szansa na sprawne przejście na bardziej ekologiczne ogrzewanie.

na podstawie: UM Gliwice.