W Gliwicach wiedza ma wyjść z laboratoriów do miasta

W Gliwicach podpisano porozumienie, które ma przenieść współpracę uczelni i samorządu z sal konferencyjnych do codziennych spraw mieszkańców. Politechnika Śląska i miasto chcą działać razem przy edukacji, kulturze, bezpieczeństwie, urbanistyce i nowych technologiach. To ma być układ, w którym nauka nie kończy się na kampusie, ale zaczyna pracować tam, gdzie ludzie naprawdę żyją.

• Uczelnia i miasto chcą zamienić Gliwice w teren wspólnych testów
• Spacery badawcze i otwarte wykłady mają zejść bliżej ludzi
• Studenci, kultura i bezpieczeństwo już dostały konkretne zadania

Uczelnia i miasto chcą zamienić Gliwice w teren wspólnych testów

Podczas podpisania listu intencyjnego związanego z partnerstwem „Akademia City-University” obie strony postawiły na prostą, ale ambitną zasadę – to, co powstaje na uczelni, ma szybciej trafiać do miasta. Współpraca Politechniki Śląskiej i Gliwic ma objąć nie tylko badania, lecz także konkretne działania: od projektów urbanistycznych po rozwój usług publicznych i nowych technologii.

Rektor Politechniki Śląskiej prof. Marek Pawełczyk podkreślił, że uczelnia chce mocniej wykorzystywać swój potencjał społeczny i gospodarczy.

„Chcemy, by potencjał naukowy, dydaktyczny, doświadczenie międzynarodowe i nowoczesne spojrzenie naszej uczelni realnie służyły mieszkańcom miasta” – zaznaczył.

Prezydentka Gliwic Katarzyna Kuczyńska-Budka zwróciła z kolei uwagę, że chodzi o widoczność efektów tej współpracy w zwykłym miejskim rytmie.

„Zależy nam na tym, by wiedza, technologie i pomysły powstające na uczelni były widoczne w codziennym życiu miasta” – mówiła.

W porozumieniu mocno wybrzmiewa idea living labu, czyli miasta rozumianego jako przestrzeń wspólnego testowania rozwiązań. To oznacza, że gliwickie ulice, place, osiedla i tereny zielone mają stać się miejscem obserwacji, badań i rozmów o tym, jak projektować przestrzeń wygodniejszą, bezpieczniejszą i bardziej przyjazną na co dzień.

Spacery badawcze i otwarte wykłady mają zejść bliżej ludzi

Jednym z ciekawszych pomysłów są spacery badawcze po Gliwicach. Naukowcy mają je prowadzić razem z mieszkańcami, przyglądając się konkretnym miejscom i pytając nie o teorię, ale o codzienne doświadczenie: gdzie jest ciasno, gdzie brakuje zieleni, które przejście wymaga poprawy, a które rozwiązanie po prostu się nie sprawdza.

Taka forma współpracy ma sens także dlatego, że porozumienie nie zamyka się w sprawach technicznych. Politechnika planuje szerzej otworzyć się na mieszkańców – nie tylko studentów, ale też dzieci, seniorów i osoby zainteresowane nauką oraz nowymi technologiami. W Gliwicach mają pojawiać się otwarte wykłady o sztucznej inteligencji, energetyce, materiałach przyszłości, klimacie i wyzwaniach społecznych.

Część spotkań poprowadzą zagraniczni wykładowcy związani z Uniwersytetem Europejskim EURECA-PRO. Dzięki temu pojawi się także przestrzeń dla debat w języku angielskim i kontaktu z badaczami z różnych krajów Europy. To ważne nie tylko dla akademików. Dla mieszkańców oznacza to po prostu szerszy dostęp do wiedzy, której zwykle trzeba szukać daleko poza miastem.

Współpraca ma też wzmacniać projekty popularyzujące naukę, takie jak „Noc Naukowców” czy „Politechnika Juniora i Seniora”. Do tego dochodzą inicjatywy oparte na citizen science, czyli badaniach tworzonych wspólnie z mieszkańcami. W tle jest jasny cel – pokazać, że nauka nie jest oddzielnym światem dla wtajemniczonych, ale narzędziem do rozumienia miasta, technologii i zmian wokół nas.

Studenci, kultura i bezpieczeństwo już dostały konkretne zadania

W nowym partnerstwie ważne miejsce zajmują też młodzi ludzie. Politechnika Śląska ma rozwijać ofertę warsztatów, wykładów i zajęć dla uczniów szkół średnich, a miasto będzie wspierać trwałe relacje między uczelnią a gliwickimi placówkami oświatowymi. Już teraz działają klasy patronackie, są zajęcia prowadzone przez wykładowców na wcześniejszych etapach edukacji i Dni Gliwickich Młodych Naukowców, które pozwalają spojrzeć na naukę z bliska.

Porozumienie ma również pomóc w zatrzymaniu młodych ludzi w mieście po studiach. Gliwice chcą rozwijać ofertę kulturalną, sportową, rozrywkową i mieszkaniową skierowaną do środowiska akademickiego, a także mocniej włączać studentów w konsultacje, wydarzenia i życie społeczne. W tym układzie istotne miejsce zajmują też IGRY, które samorząd chce wspierać jeszcze wyraźniej.

Nie bez znaczenia pozostają kultura i sport. Centrum Kultury Studenckiej Mrowisko ma jeszcze szerzej otworzyć się na mieszkańców poprzez koncerty, spotkania i warsztaty. Współpraca obejmie również miejskie instytucje, takie jak Miejska Biblioteka Publiczna i Muzeum w Gliwicach, z którymi uczelnia już realizuje projekty związane m.in. z urbanistyką, architekturą, biotechnologią, energetyką i ochroną środowiska. Miasto nadal ma też wspierać sport akademicki, a dotacje dla Klubu Środowiskowego AZS Politechniki Śląskiej sięgają niemal 300 tys. zł w 2026 roku.

W tle są jeszcze sprawy, które dla mieszkańców bywają najbliższe i najbardziej konkretne. Naukowcy Politechniki Śląskiej uczestniczyli już w badaniach Placu Krakowskiego przed planowaną przebudową, analizowali potrzeby dzieci w przestrzeni miejskiej i współtworzyli Strategię Cyberbezpieczeństwa Gliwic na lata 2026–2030. Nowe porozumienie zakłada kontynuację tych działań, a także dalszą pracę przy projektach mieszkaniowych, urbanistycznych i technologicznych, w tym przy koncepcji zabudowy przy ul. Szarej.

na podstawie: Urząd Miejski w Gliwicach.