GZM dostaje nowe narzędzia. Metropolia ma działać szerzej i skuteczniej

2 lipca pod ustawą znalazł się podpis, który dla Górnośląsko-Zagłębiowskiej Metropolii oznacza wyraźnie więcej niż formalność. W jednym ruchu poszerzono jej pole działania o kolejne obszary, których nie da się zamknąć w granicach jednej gminy – od energii i rynku pracy po edukację, kulturę i gospodarkę odpadami. Dla 41 miast i gmin to sygnał, że wspólne decyzje mają teraz mocniejsze oparcie w prawie.

• Od rynku pracy po odpady. GZM zyskuje szersze pole działania
• Dziewięć lat starań i czerwcowy apel przed podpisem ustawy
• Pierwsza taka metropolia w Polsce wchodzi w nowy etap

Od rynku pracy po odpady. GZM zyskuje szersze pole działania

Nowe przepisy rozszerzają katalog spraw, którymi GZM będzie mogła zajmować się razem z samorządami tworzącymi Metropolię. Do tego grona dochodzą między innymi polityka gospodarcza i innowacyjna, transformacja energetyczna, aktywizacja zawodowa, rynek pracy, edukacja, współpraca z uczelniami, kultura oraz gospodarka komunalna, w tym odpady.

To ważna zmiana tam, gdzie problemy nie kończą się na granicy jednej miejscowości. Transport, zatrudnienie, energia czy odbiór odpadów układają się w jeden regionalny system, więc wspólne działania mogą dać lepszy efekt niż osobne decyzje podejmowane przez kolejne urzędy. Właśnie w takich sprawach skala metropolii ma największe znaczenie.

Katarzyna Kuczyńska-Budka, prezydent Gliwic, oceniła, że nowe kompetencje dają GZM realne narzędzia do prowadzenia wspólnej polityki w najważniejszych obszarach dla przyszłości regionu. Zwróciła też uwagę, że silniejsza Metropolia może przełożyć się na większe możliwości pozyskiwania inwestycji, tworzenia nowych miejsc pracy i lepszego wykorzystania potencjału miast.

Dziewięć lat starań i czerwcowy apel przed podpisem ustawy

Zmiana przepisów nie pojawiła się nagle. Postulat ich rozszerzenia wracał od dawna, bo dziewięć lat funkcjonowania GZM pokazało, że zakres zadań jest większy, niż zakładano na starcie. Samorządowcy, parlamentarzyści oraz przedstawiciele środowisk akademickich i gospodarczych od lat wskazywali, że metropolia potrzebuje mocniejszego zaplecza prawnego, jeśli ma skutecznie odpowiadać na wyzwania związane z gospodarką, demografią i rozwojem przestrzennym.

W czerwcu te środowiska wystosowały wspólny apel do prezydenta RP o podpisanie ustawy. Podkreślali w nim, że GZM już wcześniej pokazała, iż współpraca 41 miast i gmin działa, a nowe przepisy mogą dać jej stabilniejsze podstawy do dalszego rozwoju.

Leszek Pietraszek, przewodniczący zarządu GZM, podkreślił wagę tej decyzji dla całego obszaru metropolitalnego:

„To bardzo ważny dzień dla Górnośląsko-Zagłębiowskiej Metropolii i ponad dwóch milionów jej mieszkańców”.

Jak dodał, po dziewięciu latach działania Metropolia zyskuje nowe narzędzia, które mają pomóc lepiej odpowiadać na wspólne wyzwania miast i gmin.

Pierwsza taka metropolia w Polsce wchodzi w nowy etap

Górnośląsko-Zagłębiowska Metropolia powstała w 2017 roku jako pierwszy w Polsce związek metropolitalny utworzony na mocy odrębnej ustawy. Tworzy ją 41 miast i gmin, a na tym obszarze mieszka blisko 2,1 mln osób.

Przez dziewięć lat GZM rozwinęła jeden z największych systemów transportu publicznego w kraju, łączy różne środki komunikacji i prowadzi projekty wykraczające poza granice pojedynczych samorządów. Teraz do tej listy dochodzą kolejne kompetencje, a to może mieć znaczenie bardzo konkretne – tam, gdzie jeden urząd nie rozwiąże problemu sam, wspólne narzędzia metropolii powinny działać sprawniej.

na podstawie: Urząd Miejski w Gliwicach.