Deszczówka zostanie w Gliwicach. Wielki projekt za 185 mln zł

Nowe zbiorniki, ogrody deszczowe i czujniki mają zmienić sposób, w jaki Gliwice radzą sobie z ulewą. W rejonie Kłodnicy powstaną zbiorniki z wyspami dla ptaków, a przy ulicach pojawią się zielone niecki przechwytujące wodę z opadów. Projekt obejmie kilka części miasta i ma ograniczyć zarówno lokalne podtopienia, jak i skutki suszy oraz upałów.

• Zbiorniki przy Kłodnicy przejmą wodę podczas ulewnych deszczy
• Ogrody deszczowe zastąpią część trawników
• Czujniki pokażą, gdzie rośnie zagrożenie

Zbiorniki przy Kłodnicy przejmą wodę podczas ulewnych deszczy

Miasto Gliwice podpisało w Narodowym Funduszu Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej w Warszawie umowę na drugi etap programu FEnIKS. Wartość całego przedsięwzięcia przekracza 184,7 mln zł, a unijne dofinansowanie z Funduszu Spójności wyniesie ponad 116,5 mln zł. Wszystkie prace mają zakończyć się do 30 czerwca 2029 roku.

Największy zakres robót przewidziano w Łabędach, w rejonie ulic Staromiejskiej i Klasztornej. Przy Kłodnicy powstanie otwarty zbiornik retencyjny o pojemności niemal 6,5 tys. m³. Nie zaplanowano tam betonowej niecki. Zachowane mają zostać istniejąca roślinność i ziemne skarpy, a teren uzupełnią:

• podmokła łąka,
• rośliny odporne na zalewanie i suszę,
• „ptasia wyspa” z drzewami,
• ścieżka spacerowa,
• miejsca odpoczynku.

Drugi nowy zbiornik, w sąsiedztwie istniejącego akwenu przy ul. Klasztornej, pomieści ponad 1,4 tys. m³ wód opadowych. Jego dno i skarpy pozostaną zielone, a teren zostanie obsadzony rodzimymi drzewami i krzewami. Zaplanowano tam także wyspę dla ptaków. Modernizacja obejmie również istniejący zbiornik, którego pojemność po przebudowie wyniesie ponad 4,8 tys. m³.

Takie rozwiązania mają spowolnić odpływ deszczówki do kanalizacji i rzek. Woda będzie mogła stopniowo wsiąkać w ziemię, co ograniczy przeciążenia systemu odwodnienia podczas gwałtownych opadów. Zgromadzone zasoby pomogą też roślinom w okresach bez deszczu.

Ogrody deszczowe zastąpią część trawników

Program obejmie także przebudowę kanalizacji deszczowej, budowę zbiorników oraz rozwój niebiesko-zielonej infrastruktury. Prace zaplanowano między innymi przy ulicach:

• Błogosławionego Czesława,
• Makuszyńskiego i Literatów,
• Siennej,
• Bojkowskiej,
• Rzepakowej,
• św. Brata Alberta,
• Pszczyńskiej,
• Staromiejskiej i Klasztornej,
• w rejonie węzłów autostrad A1 i A4.

Przy ul. Rybnickiej 27 powstanie ogród deszczowy przechwytujący wodę z dachu budynku. W specjalnie ukształtowanej niecce zostaną posadzone gatunki znoszące okresowe zalewanie. W pobliżu pojawi się ponad 100 m² rabat z roślinami miododajnymi oraz nowe krzewy.

Podobne ogrody zaplanowano przy ul. Błogosławionego Czesława oraz przy ulicach Makuszyńskiego i Literatów. Zastępowanie słabo zagospodarowanych trawników rabatami, drzewami i krzewami ma jednocześnie zatrzymywać wodę, wspierać owady i ptaki oraz ograniczać nagrzewanie się otoczenia. Dla mieszkańców oznacza to także bardziej naturalne zagospodarowanie terenów, na których podczas deszczu powstaną miejsca przechwytujące spływającą wodę.

Czujniki pokażą, gdzie rośnie zagrożenie

Drugą częścią projektu będzie rozbudowa systemu monitorowania poziomu i jakości wody. Czujniki są instalowane przy najważniejszych rowach, zbiornikach oraz elementach kanalizacji deszczowej. Do Gliwic trafią również trzy mobilne stacje pomiarowe.

Dane z urządzeń mają pomóc szybciej reagować na gwałtowne opady i lepiej wykorzystywać wolną pojemność zbiorników. Monitoring pozwoli także obserwować jakość wody oraz ograniczać przedostawanie się zanieczyszczeń do rzek, w tym do Kłodnicy. Przy ulewach służby będą dysponowały dokładniejszą informacją o poziomie wody i przepływie, co ułatwi kierowanie jej do dostępnych miejsc retencji.

Drugi etap FEnIKS jest kontynuacją wcześniejszych działań. Do połowy 2029 roku nowe odwodnienie, zbiorniki retencyjne, tereny zielone i monitoring mają utworzyć spójny system ochrony przed skutkami gwałtownych opadów, suszy i fal upałów.

na podstawie: Przedsiębiorstwo Wodociągów i Kanalizacji w Gliwicach.