Gliwice kończą rok z nadwyżką i mocnym zapleczem na inwestycje

W gliwickim budżecie nie zabrakło ani pieniędzy, ani przestrzeni na ruch. Rok 2025 zamknął się nadwyżką, a miasto równocześnie utrzymało tempo inwestycji liczone w setkach milionów złotych. Za suchymi liczbami widać coś więcej niż księgowy wynik – stabilne finanse, które pozwalają prowadzić duże zadania bez nerwowego szarpania budżetem.

• Dochody rosły, a wynik dał miastu wyraźny margines bezpieczeństwa
• Dochody własne ciągnęły budżet najmocniej
• Najwięcej pieniędzy poszło na szkoły, drogi i wsparcie mieszkańców
• Duże inwestycje i pieniądze z zewnątrz napędziły kolejne zadania

Dochody rosły, a wynik dał miastu wyraźny margines bezpieczeństwa

Gliwice zakończyły 2025 rok z dochodami na poziomie 2,1 mld zł i nadwyżką budżetową wynoszącą 68,8 mln zł. Wydatki sięgnęły 2 mld zł, a na same inwestycje miasto przeznaczyło 357,8 mln zł. To pokazuje skalę działania samorządu, który nie ogranicza się do bieżącego utrzymania, lecz równolegle pcha do przodu projekty zmieniające codzienność mieszkańców.

Szczególnie ważna okazała się nadwyżka operacyjna, czyli pieniądze zostające po opłaceniu wszystkich zadań bieżących. W 2025 roku wyniosła 256 mln zł i była wyższa niż rok wcześniej o 9 proc. Taki wynik oznacza nie tylko dobrą kondycję finansową, ale też większą swobodę przy spłacie zobowiązań i planowaniu kolejnych inwestycji.

„Rok 2025 zakończyliśmy bardzo dobrym wynikiem finansowym” – podkreśliła prezydent Gliwic Katarzyna Kuczyńska-Budka.

Wynik ten nie przeszedł bez echa także poza ratuszem. Sprawozdanie z wykonania budżetu otrzymało pozytywną opinię Regionalnej Izby Obrachunkowej w Katowicach . Z kolei agencja Fitch Ratings utrzymała dla miasta najwyższy krajowy rating AAA(pol) oraz rating międzynarodowy A-. Gliwice znalazły się tym samym w gronie samorządów ocenianych przez ekspertów finansowych wyjątkowo wysoko.

Dochody własne ciągnęły budżet najmocniej

Najmocniejszym filarem miejskich finansów pozostały dochody własne. W 2025 roku przyniosły one 1,7 mld zł, czyli 82 proc. wszystkich wpływów. To ważny sygnał, bo pokazuje, że budżet w dużej mierze opiera się na aktywności ludzi i firm działających w mieście, a nie wyłącznie na transferach z zewnątrz.

Najwięcej zmieniły wpływy podatkowe. Dochody z PIT wzrosły o 102 proc. i były wyższe o ponad 463 mln zł niż rok wcześniej. W przypadku CIT wzrost wyniósł 51 proc., co przełożyło się na dodatkowe 30,5 mln zł. Duże znaczenie miały też zmiany w ustawie o dochodach jednostek samorządu terytorialnego, które od 2025 roku mocniej wiążą wpływy z podatków z miejscem rozliczania podatników.

Do tego dochodzi podatek od nieruchomości, który przyniósł 301,2 mln zł. Po zsumowaniu PIT, CIT i lokalnych podatków oraz opłat Gliwice osiągnęły ponad 70-procentową samowystarczalność finansową. Dla miasta to spora niezależność i większa odporność na wstrząsy w ogólnopolskim systemie finansowania samorządów.

Najwięcej pieniędzy poszło na szkoły, drogi i wsparcie mieszkańców

W wydatkach bieżących największą pozycję zajęła oświata i wychowanie. Na ten obszar Gliwice wydały 706,6 mln zł, z czego ponad 471 mln zł pochłonęły wynagrodzenia i składki pracowników oświaty. To pieniądze, które utrzymują cały system edukacji w ruchu – od szkół po specjalistów wspierających codzienną pracę placówek.

Wysoko znalazła się też gospodarka komunalna i mieszkaniowa. Na ten cel przeznaczono 414,6 mln zł, w tym 64 mln zł na utrzymanie czystości i porządku oraz 77 mln zł na zarządzanie nieruchomościami i budynkami miejskimi. Z kolei wsparcie rodzin, seniorów i osób w trudniejszej sytuacji życiowej kosztowało łącznie 230 mln zł. W samych zadaniach z obszarów „Rodzina” i „Pomoc społeczna” wydano ponad 71 mln zł.

Nie zabrakło też pieniędzy na transport. Na drogi, komunikację i infrastrukturę towarzyszącą miasto przeznaczyło 216 mln zł. W tle tych wydatków były już przygotowania do nowych węzłów przesiadkowych w Łabędach, Brzezince, na Koperniku i przy ul. Pszczyńskiej. To zadania, które mają uporządkować codzienne dojazdy i poprawić wygodę przemieszczania się po mieście.

Duże inwestycje i pieniądze z zewnątrz napędziły kolejne zadania

Na inwestycje majątkowe Gliwice wydały 357,8 mln zł, czyli 18 proc. całego budżetu. Najwięcej kosztowała infrastruktura przeciwpowodziowa Gliwickiego Obszaru Gospodarczego. W samym 2025 roku pochłonęła 52,1 mln zł, a łącznie już 133 mln zł. To przedsięwzięcie ma zabezpieczać teren przed skutkami ulew i lepiej odprowadzać wody opadowe.

Wśród większych zadań znalazły się także:

• 28,9 mln zł na przebudowę ulic i chodników,
• 27,9 mln zł na trasy pieszo-rowerowe,
• 23,9 mln zł na budowę nowego żłobko-przedszkola przy ul. Zbożowej,
• 18,7 mln zł na węzeł przesiadkowy w Łabędach,
• 11 mln zł na rozbudowę Szkoły Podstawowej nr 3 przy ul. Daszyńskiego,
• 10,2 mln zł na rozbudowę ul. Zbożowej,
• 9,2 mln zł na kanalizację deszczową,
• 7,8 mln zł na budownictwo socjalne i komunalne w programie Termo I,
• 6,1 mln zł na rozbudowę Zespołu Szkolno-Przedszkolnego nr 7 przy ul. Ligonia.

Równolegle miasto skutecznie sięgało po środki zewnętrzne. Złożono 35 wniosków o dofinansowanie o łącznej wartości ponad 165 mln zł, a podpisano 35 umów na blisko 131 mln zł. Największe wsparcie trafiło do projektów związanych z czterema węzłami przesiadkowymi, które łącznie uzyskały niemal 61 mln zł dofinansowania.

Ważnym elementem był też program „Zielona energia w Gliwicach” wart 15,5 mln zł. Dzięki niemu mieszkańcy mają otrzymać granty na odnawialne źródła energii. Miasto korzystało ponadto ze środków Krajowego Planu Odbudowy – podpisano osiem umów pożyczkowych, a do budżetu trafiło niemal 51,5 mln zł. To pieniądze nieoprocentowane, stanowiące refundację wcześniej poniesionych wydatków, z terminem spłaty rozłożonym do 2045 roku.

Całość układa się w obraz samorządu, który nie tylko trzyma finanse w ryzach, ale też konsekwentnie inwestuje w infrastrukturę, edukację i bezpieczeństwo. Dla mieszkańców oznacza to jedno: miasto ma zaplecze, by prowadzić duże zadania bez utraty finansowej równowagi.

na podstawie: Urząd Miejski Gliwice.